Veri ve yapay zeka alanında dünya lideri olan SAS ile The Global Center on AI Governance
tarafından yayımlanan yeni rapor, yapay zeka alanındaki ilerlemenin
yalnızca teknolojik yetkinlikle değil, aynı zamanda güvenilir yapay zekâ yaklaşımı,
güçlü veri yönetişimi ve kapsayıcı strateji çerçeveleriyle şekillendiğini
vurguluyor. Rapora göre, yapay zeka ekosisteminde sürdürülebilir değer yaratmak,
teknoloji yatırımlarını güven merkezli yönetişim ve yetenek gelişimi ile aynı
çizgide buluşturmaktan geçiyor.

Küresel yapay zeka uçurumunun derinleşmesini önleme konusu, özellikle Davos'taki
Dünya Ekonomik Forumu başta olmak üzere son haftalarda uluslararası gündemde geniş
yer tutuyor.

SAS Güvenilir Yapay Zeka Baş Uzmanı Dr. Josefin Rosén ile Global Center on AI
Governance'dan Dr. Rachel Adams ve Selamawit Engida Abdella tarafından kaleme alınan
Kısıtlamadan Kapasiteye: Küresel Güney'de Yapay Zeka Anlatısını Dönüştürmek
başlıklı rapor, doğru yatırım yapıldığında, veri eksikliği, altyapı yetersizliği
veya eğitim noksanlığı gibi engellerin nasıl birer avantaja dönüştürülebileceğini
ortaya koyuyor.

SAS Güvenilir Yapay Zeka Baş Uzmanı Dr. Josefin Rosén, konuya ilişkin şu değerlendirmede
bulundu: Küresel yapay zeka uçurumu, yeni bir eşitsizlik biçimi yaratma
riski taşıyor. Ancak yatırımları, yapay zeka yetkinlikleri, temsil gücü yüksek
veriye erişim ve kapsayıcı yönetişim modelleri gibi doğru alanlara yönlendirirsek,
Küresel Güney, yapay zekanın geleceğini şekillendirmede aktif ve anlamlı
bir rol üstlenebilir. Buradaki asıl mesele, bakış açısını kısıtlamalardan fırsatlara
kaydırmaktır.

Raporda özellikle iki temel faktöre dikkat çekiliyor:
- Büyüyen, dijital yerli bir nüfus: Dünya genç nüfusunun çoğunluğu Küresel Güney'de
bulunuyor ve bu nesil dijital teknolojilerle iç içe büyüyor.
- Yapay zeka yönetişimini temelden inşa etme fırsatı: Miadını doldurmuş teknik sistemlere
(legacy systems) sahip olmayan ülkeler, etik ve sürdürülebilir modelleri
en baştan geliştirme şansına sahip.

Global Center on AI Governance CEO'su Dr. Rachel Adams ise şunları ekledi: Bu bir
yardım meselesi değil, potansiyeli değerlendirme ve küresel istikrara katkıda
bulunma meselesidir. Dünyanın büyük bir kısmını dışlayan bir yapay zeka gelişimi,
hem ekonomik hem de jeopolitik güvenliği sarsma riski barındırır. Bu rapor,
daha kapsayıcı bir yapay zeka ekosisteminin sadece mümkün değil, aynı zamanda
zorunlu olduğunu gösteriyor.

Rapor, günümüzdeki yapay zeka geliştirme süreçlerinin genellikle Batı merkezli modellere
ve kapsayıcı olmayan verilere dayandığı, bunun da bağımlılık riskini artırarak
Küresel Güney'in kendi kaderini tayin etme gücünü zayıflattığı konusunda
uyarıda bulunuyor. Öte yandan, kırsal bölgelerde yapay zeka eğitimi, yerel dil
modellerine yapılan yatırımlar ve kamu, akademi ile iş dünyası arasındaki yenilikçi
iş birlikleri gibi somut çözüm örnekleri de sunuluyor.

Raporu değerlendiren SAS Türkiye ve Orta Asya Genel Müdürü Rasim Eğri şu ifadeleri
kullandı: Yapay zekadaki küresel deneyim önemli bir referans çerçevesi sunuyor.
Ancak sürdürülebilir ve ölçülebilir değer yaratmak için bu birikimin yerel
mevzuata, veri yapılarına ve sektör dinamiklerine uyarlanması şart. Gerçek dönüşüm,
veriden değer üretilerek topluma katkı sağlandığı noktada anlam kazanır.
Şeffaflık, hesap verebilirlik ve güçlü veri yönetişimi ilkeleriyle yaklaşıldığında,
güvenilir yapay zeka hem kurumlar hem de ülkeler için uzun vadeli rekabet
avantajı sağlar ve bu değeri gelecek nesiller için korur. Türkiye'de yapay zeka
adaptasyonunun hızlandığı bu dönemde, küresel en iyi uygulamalar ile yerel öncelikler
arasında doğru dengeyi kurmak kritik önem taşıyor.

Yapay zeka, yalnızca teknolojik bir değişim değil, aynı zamanda ekonomik ve idari
bir dönüşümü temsil ediyor. Bugün atılan stratejik adımlar, ülkelerin yapay zeka
çağında sadece birer teknoloji tüketicisi mi kalacağını yoksa aktif birer
değer üreticisi ve oyun kurucu mu olacağını belirleyecek.

Rapor ayrıca, eğitim seferberliği, dijital altyapı yatırımları, veri egemenliği
yönetimi ve yapay zeka modellerinin eğitimine daha fazla insanı dahil etmek için
sentetik veri kullanımı gibi konularda somut strateji önerileri içeriyor.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -