TÜİK'in açıkladığı 2025 dönemi Gelir Dağılımı İstatistikleri'ne göre, en yüksek
gelir grubunun toplam gelirden aldığı pay %48,0 oldu.

Gelir Dağılımı İstatistiklerinin hesaplandığı Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması
2025 yılı sonuçlarına ilişkin gelir bilgileri, bir önceki takvim yılı olan 2024
yılını referans almaktadır. Gelir hesaplamalarında hanehalkı gelirleri, hanehalkı
büyüklüğü ve kompozisyonu dikkate alınarak eşdeğer hanehalkı kullanılabilir
fert gelirine dönüştürülmektedir.

Son yapılan araştırma sonuçlarına göre, en yüksek eşdeğer hanehalkı kullanılabilir
fert gelirine sahip %20'lik grubun toplam gelirden aldığı pay bir önceki yıla
göre 0,1 puan azalarak %48,0 olurken en düşük gelire sahip %20'lik grubun aldığı
pay ise 0,1 puan artarak %6,4 oldu.

Gini katsayısı 0,410 olarak tahmin edildi
Gelir dağılımı eşitsizliği ölçütlerinden olan Gini katsayısı, sıfıra yaklaştıkça
gelir dağılımında eşitliği, bire yaklaştıkça gelir dağılımında bozulmayı ifade
etmektedir. Gini katsayısı hesabında hanenin ve fertlerin elde ettiği yıllık gelirlerin
toplamından, gelir referans döneminde ödenen vergiler ve diğer hane veya
kişilere yapılan düzenli transferler düşüldükten sonra bulunan hanehalkı kullanılabilir
geliri kullanılmaktadır.

Daha önceki yıllardan farklı olarak 2025 yılı sonuçları ile birlikte, idari kayıtlardan
elde edilen vergi ve sosyal güvenlik priminin net kullanılabilir gelire
dahil edilmesi ile elde edilen brüt gelir için Gini katsayısı hesaplandı.

En son yapılan araştırma sonuçlarına ilişkin Gini katsayısı bir önceki yıla göre
0,003 puan azalış ile 0,410 olarak tahmin edildi. Tüm sosyal transferler hariç
tutulduğunda Gini katsayısı 0,473, emekli ve dul yetim maaşı dahil diğer tüm sosyal
transfer gelirleri hariç tutulduğunda ise 0,420 olarak tahmin edildi. Brüt
gelir üzerinden hesaplanan Gini katsayısı ise 0,422 oldu.

Toplumun en yüksek gelir elde eden %20'sinin elde ettiği payın en düşük gelir elde
eden %20'sinin elde ettiği paya oranı şeklinde hesaplanan P80/P20 oranı bir
önceki yıla göre 0,2 puan azalarak 7,5, gelirden en fazla pay alan %10'unun elde
ettiği gelirin en az pay alan %10'unun elde ettiği gelire oranı şeklinde hesaplanan
P90/P10 oranı ise 0,4 puan azalarak 12,9 olarak gerçekleşti.

Yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri 332 bin 882 TL oldu
Türkiye'de yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri bir önceki
yıla göre %77,3 artarak 187 bin 728 TL'den 332 bin 882 TL'ye yükseldi.

Tek kişilik hanehalklarında yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir geliri
418 025 TL oldu
Yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert gelirlerinde en yüksek gelir,
geçen yıla göre 194 bin 166 TL artarak 418 bin 025 TL ile tek kişilik hanehalklarının
oldu. Çekirdek aile bulunmayan birden fazla kişiden oluşan hanehalklarının
yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert geliri 386 bin 713
TL iken tek çekirdek aileden oluşan hanehalklarında bu değer 338 bin 164 TL oldu.
En düşük yıllık ortalama eşdeğer kullanılabilir hanehalkı fert gelirine sahip
hanehalkı tipi ise 264 bin 413 TL ile en az bir çekirdek aile ve diğer kişilerden
oluşan hanehalkları oldu.

Toplam gelirden en yüksek payı %49,7 ile maaş ve ücret geliri aldı
Toplam gelir içerisinde en yüksek payı, %49,7 ile bir önceki yıla göre 0,9 puan
artan maaş ve ücret geliri aldı. İkinci sırayı %18,3 ile önceki yıla göre 2,5 puan
azalan müteşebbis geliri alırken üçüncü sırayı %18,2 ile önceki yıla göre 0,4
puanlık artış gösteren sosyal transfer geliri oluşturdu.

Tarım gelirinin müteşebbis geliri içindeki payı %15,6 olurken, emekli ve dul-yetim
aylıklarının sosyal transferler içindeki payı ise %89,3 olarak gerçekleşti.

En yüksek yıllık ortalama esas iş geliri 566 bin 839 TL ile yükseköğretim mezunlarının
oldu
Eğitim durumuna göre yıllık ortalama esas iş gelirleri sırasıyla yükseköğretim mezunlarında
566 bin 839 TL, lise ve dengi okul mezunlarında 376 bin 932 TL, lise
altı eğitimlilerde 290 bin 323 TL, bir okul bitirmeyenlerde 183 bin 900 TL olarak
hesaplandı. Geçen yıla göre yıllık ortalama esas iş gelirinde en yüksek artış
%83,0 ile yükseköğretim, en düşük artış ise %56,7 ile lise ve dengi okul mezunlarında
oldu.

Yıllık ortalama esas iş gelirinde en yüksek artış %79,0 ile inşaat sektöründe oldu
Esas iş gelirleri sektörel ayrımda incelendiğinde, en yüksek yıllık ortalama gelirin
426 bin 045 TL ile hizmet sektöründe, en düşük yıllık ortalama gelirin ise
237 bin 461 TL ile tarım sektöründe olduğu görüldü. Bir önceki yıla göre, yıllık
ortalama esas iş gelirinde en yüksek artış %79,0 ile inşaat sektöründe gözlenirken,
bunu %75,8 ile hizmet sektörü izledi. Diğer taraftan sanayi sektöründe
%70,1, tarım sektöründe ise %54,4 artış gözlendi.

En yüksek yıllık ortalama esas iş geliri 1 milyon 204 bin 791 TL ile işverenlerin
oldu
İşteki duruma göre yıllık ortalama esas iş gelirleri sırasıyla işverenlerde 1 milyon
204 bin 791 TL, ücretli maaşlılarda 379 bin 047 TL, kendi hesabına çalışanlarda
348 bin 045 TL ve yevmiyelilerde 186 bin 682 TL olarak hesaplandı. Geçen
yıla göre en yüksek artış %80,7 ile ücretli ve maaşlılarda, en düşük artış ise
%49,7 ile işverenlerde oldu.

En düşük gelir TRB2 (Van, Muş, Bitlis, Hakkari) bölgesinde gerçekleşti
Araştırma sonuçlarına göre 2025 yılında, Türkiye'de yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı
kullanılabilir fert geliri 332 bin 882 TL iken, İBBS 2. Düzey bölgeleri itibarıyla
en yüksek olduğu bölge 449 bin 618 TL ile TR51 (Ankara) bölgesi oldu.
Bu bölgeyi, 434 bin 929 TL ile TR10 (İstanbul) bölgesi ve 405 bin 896 TL ile TR31
(İzmir) bölgesi izledi. En düşük yıllık ortalama eşdeğer hanehalkı kullanılabilir
fert geliri ise 172 bin 552 TL ile TRB2 (Van, Muş, Bitlis, Hakkari) bölgesinde
gerçekleşti.

Gelir eşitsizliği en fazla TR71 (Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir)
bölgesinde oldu
Son yapılan araştırma sonuçlarına göre P80/P20 oranı Türkiye'de 7,5 iken, bu değerin
en düşük olduğu İBBS 2. Düzey bölgesi 4,6 ile TRB1 (Malatya, Elazığ, Bingöl,
Tunceli) ve TR42 (Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova) olurken bu bölgeyi
4,9 ile TR81 (Zonguldak, Karabük, Bartın) ve TRB2 (Van, Muş, Bitlis, Hakkari) bölgeleri
izledi.

P80/P20 oranının en yüksek olduğu İBBS 2. Düzey bölgeleri ise 8,5 ile TR71 (Kırıkkale,
Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir), 8,3 ile TR61 (Antalya, Isparta, Burdur)
ve 8,1 ile TRA2 (Ağrı, Kars, Iğdır, Ardahan) oldu.

Bir önceki yıla göre son %10'luk grupta olanların %68,1'i aynı gelir grubunda kaldı

Eşdeğer hanehalkı kullanılabilir fert gelirine göre sıralı %10'luk gelir grupları
itibarıyla fertlerin bir önceki yıla göre yüzdelik geçişleri incelendiğinde,
bir önceki yılda ilk %10'luk grupta olan fertlerin 2025 yılında %58,9'unun, son
%10'luk grupta olan fertlerin ise %68,1'inin gelir grubu değişmedi. Ayrıca 2024
yılında ilk %10'luk grupta olan fertlerin %19,8'i 2025 yılında bir gelir grubundan
fazla yükseldi. Son %10'luk grupta olan fertlerin %11,4'ü ise bir gelir grubundan
fazla düştü.

Bir önceki yılda işsiz olan fertlerin %38,7'si 2025 yılında çalışmaya başladı
Gelir ve Yaşam Koşulları Araştırması panel veriden elde edilen sonuçlara göre 2024
yılında işsiz olan fertlerin %38,7'si 2025 yılında çalışmaya başladı. Faaliyet
durumu 2024 yılında çalışan olarak belirlenen fertlerin %90,3'ü 2025 yılında
çalışma hayatına devam etti. Bir önceki yıl işgücüne dahil olmayan fertlerin ise
%10,1'i işgücüne (çalışan+işsiz) katıldı.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -