EY Vergi ve Finans Operasyonları 2025 araştırmasına göre, CFO'lar ve vergi liderleri,
artan jeopolitik dalgalanmalar, yetenek dönüşümü ve mevzuat değişimlerinin
etkilerini yönetmek için yapay zekâya yöneliyor. Araştırma sonuçlarına göre,
yaklaşık her 10 katılımcıdan 9'u (%86) veri, üretken yapay zekâ ve teknolojiden
yararlanmayı en önemli öncelik olarak görüyor.

Uluslararası danışmanlık, denetim, güvence, strateji, kurumsal finansman ve vergi
hizmetleri şirketi EY'ın Vergi ve Finans Operasyonları 2025 araştırması, vergi
ve finans fonksiyonlarının sürekli değişen ortama nasıl uyum sağladığını ele
alıyor. 30 ülkede, 22 sektörden, 1600 vergi ve finans liderinin katılımıyla gerçekleştirilen
araştırmaya göre, vergi ve finans liderleri, jeopolitik etkenler,
değişen ticaret ve gümrük politikaları ile yetenek dönüşümü gibi zorluklarla başa
çıkmak için üretken yapay zekâdan faydalandığını ve yeni işletme modellerini
devreye almaya başladığını belirtiyor. Araştırma, vergi ve finans fonksiyonlarının
üç önceliğe odaklandığını ortaya koyuyor:

1. Veri, üretken yapay zekâ (GenAI) ve teknolojiden yararlanmak
2. Temel vergi uyum yükümlülüklerini yerine getirmek
3. Vergi stratejisini, genel finans ve organizasyon stratejisiyle sıkı şekilde uyumlu
hale getirmek

Araştırma sonuçlarına göre, şirketlerin %81'i önümüzdeki iki yıl içinde tedarik
zincirleri de dahil olmak üzere işletme modellerinde değişiklikler yapmayı planlıyor.
Bu oran geçen yıla göre %20 artış gösteriyor. Neredeyse her 10 liderden
9'u (%86) veri, üretken yapay zekâ (GenAI) ve teknolojiden yararlanmayı en önemli
öncelik olarak görüyor.

Hızla değişen dünya koşullarında vergi ve finans operasyonları da dönüşüyor
Araştırma, Küresel Asgari Vergi uygulamasının (Pillar Two), gümrük vergileri, ülke
bazlı vergi reformları ve e-fatura gibi başlıkları geride bırakarak, kuruluşları
etkileyen en önemli düzenleyici değişiklik olarak (%81) görüldüğünü ortaya
koyuyor. Katılımcıların %85'i, bu düzenleme ile toplam vergi yükümlülüklerinin
artacağını söylüyor ve sadece %21'i, Pillar Two raporlama gerekliliklerine uyum
konusunda hazırlıklı olduğunu belirtiyor. Araştırmadaki bulgular, başarı için
kilit unsurun, belirsizliği yönetmek ve geleceği şekillendirmek amacıyla vergi
işletme modellerine çeviklik kazandırmak olduğuna işaret ediyor.

Yapay zekâyı ve veriyi etkin şekilde kullanmak kaçınılmaz oluyor
Araştırmaya katılan vergi liderlerinin %86'sı, inovasyon, tahmin analizi ve otomatik
raporlama için veri, GenAI ve teknolojiden yararlanmayı önceliklendiriyor.
Katılımcılar, yapay zekânın vergi ve finans fonksiyonlarının etkinliğini önümüzdeki
iki yıl içinde %30 artırabileceğini belirtiyor. Buna ek olarak katılımcılar,
yapay zekânın artan kullanımıyla birlikte ise stratejik ve yüksek değerli faaliyetlere
%23 daha fazla bütçe ayrılabileceğine inanıyor. Katılımcıların %44'ü
ise veri, yapay zekâ ve teknoloji için sürdürülebilir bir plan hayata geçirememe
ihtimalini vizyonlarını gerçekleştirmede en büyük engel olarak görüyor. Buna
karşın araştırmaya göre, vergi ve finans fonksiyonlarının yarısından fazlasının
(%51) veri yönetimi olgunluğunun hâlâ erken aşamalarında olduğu görülüyor ve
bu durum yapay zekânın veriye dayalı uygulamasını ciddi şekilde etkiliyor. Bu
nedenle birçok kuruluş kendi çözümlerini geliştirmekte zorlanıyor. Katılımcıların
%78'i ise önümüzdeki iki yıl içinde yapay zekâ yetkinliklerine derinlemesine
sahip olan hizmet sağlayıcılarıyla çalışmanın vergi fonksiyonlarına önemli ölçüde
fayda sağlayacağını belirtiyor.

Yetenek dönüşümünde başarılı olmak için çevik ve yapay zekâyı doğru kullanabilen
ekipler kurulmalı
Üretken (GenAI) ve ajan yapay zekâ (Agentic AI), vergi ve finans alanında çok sayıda
zorlukla karşı karşıya olan iş gücünü de yeniden şekillendiriyor. Katılımcıların
%61'i kıdemli vergi uzmanlarının emeklilik çağına gelmesinin, vergi ve finans
fonksiyonlarını önemli ölçüde etkileyeceğini öngörüyor. %66'sı, mesleğe daha
az yeni muhasebeci girmesinin yetenek ihtiyaçlarını karşılamada olumsuz sonuçlar
doğuracağını söylüyor. Diğer yandan, vergi profesyonelleri zamanlarının
%53'ünü rutin işlere ayırdığını ve bu işlerin yükünü yarıdan fazla azaltarak %21'e
indirmek istediklerini belirtiyor.

İş gücü dönüşümünde yapay zekâyı yetenek ile birlikte merkeze koymak, gelecekte
oluşabilecek boşluğu kapatmak ve çevik, geleceğe hazır vergi ve finans ekipleri
oluşturmak için kritik önem taşıyor. Araştırma katılımcıları, ekiplerine yatırım
yaptıklarını ve ekiplerine daha fazla beceri kazandırmak için çaba gösterdiklerini
aktarıyor. %73'ü veri bilimcileri ve vergi teknolojisi uzmanlarını işe
almayı önceliklendiriyor, %89'u mevcut ekiplerinin becerilerini geliştirmek üzere
yatırım yapıyor. Ayrıca, katılımcılar giderek daha fazla dışarıdan uzmanlık
kaynağı (%83) ediniyor ve yapay zekâ okuryazarı bir iş gücü oluşturmaya odaklanıyor.

EY Türkiye Vergi Bölümü Başkanı Erkan Baykuş, EY Küresel Vergi ve Finans Operasyonu
Araştırması ile ilgili şu yorumlarda bulundu:
Şirketler, sürekli ve birbirine bağlı değişimlerin yaşandığı bir dünyada faaliyet
gösteriyor. Jeopolitik değişiklikler ve teknolojik gelişmeler, küresel dinamikleri
yeniden şekillendiriyor ve sürekli dönüşüme neden oluyor. Buna paralel olarak,
vergi ve küresel ticaret politikaları da önemli değişimlerden geçiyor, özellikle
birçok ülkede küresel asgari vergilerin uygulanması dikkat çekiyor. Teknolojik
değişim ise vergi ve finans operasyonlarında katlanarak artıyor ve veri
ile yapay zekâ tarafından desteklenen yeni bir dönemi getiriyor. Hızla dönüşen
günümüz dünyasında başarılı olabilmek için, vergi ve finans departmanlarının
çevik işletme modelleri tasarlamaları gerekiyor. Bu modeller, güvenli bir dönüşümle
hem bugünün koşullarına hem de yarının gelişmelerine hazırlıklı olmayı sağlıyor.
Vergi ve finans süreçlerinin dönüşüme hızla adapte olabilecek bir yapıya
sahip olmasını sağlamak, yapay zekâdan yararlanmayı mümkün kılarak şirketlere
güçlü içgörüler ve yüksek değer kazanımı sunuyor. Böylelikle şirketler, verilerini
yapay zekâya hazır hale getirerek, yeteneklere yatırım yaparak, operasyonlarını
daha çevik ve uyumlu hale getirerek rekabette öne çıkabilir.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -