Firma

Basın Bülteni- Garanti BBVA ve TURMEPA iş birliğiyle yürütülen Mavi Nefes Projesi devam ediyor

Garanti BBVA ve DenizTemiz Derneği/ TURMEPA iş birliğiyle 2021 yılından bu yana
yürütülen Mavi Nefes Projesi kapsamında İstanbul Boğazı ve Van Gölü'nden toplam
335 bin 188 kilogram katı atık toplandı. Adrasan ve Göcek'te yürütülen çalışmalarla
6 milyon 412 bin 982 litre sıvı atık teknelerden teslim alındı. Eğitim programları
150 bini aşkın öğrenci ve öğretmene ulaşırken, Göcek'te ekilen 14 bin
800 deniz çayırı fidesinde canlılık oranı yüzde 70'in üzerinde ölçüldü.

Garanti BBVA'nın DenizTemiz Derneği/ TURMEPA iş birliğiyle, Çevre, Şehircilik ve
İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda Eylül 2021'de başlattığı Mavi Nefes
Projesi, deniz ve kıyı ekosistemlerinin korunmasına yönelik çalışmalarını genişletiyor.
Marmara Denizi'ndeki müsilaj krizine yanıt olarak başlayan ve ardından
Adrasan ve Van Gölü'ne uzanan proje bugün İstanbul Boğazı, Antalya, Göcek,
Saros Körfezi ve Marmara Denizi'ndeki Prens Adaları'nda atık toplama, habitat restorasyonu,
bilimsel izleme ve eğitim çalışmalarını bir arada yürütüyor.

Temmuz 2026 itibarıyla proje kapsamında ulaşılan sonuçlar, Mavi Nefes'in acil temizlik
ihtiyacına yanıt veren bir çalışmadan deniz ekosistemlerinin korunmasını,
onarılmasını ve bilimsel verilerle izlenmesini odağına alan çok boyutlu bir programa
dönüştüğünü ortaya koyuyor. Deniz süpürgeleri ve sıvı atık alım tekneleriyle
yürütülen temizlik çalışmalarına deniz çayırı transplantasyonu, mercan ve
gorgon kolonilerinin korunması, biyoçeşitlilik araştırmaları ve farklı yaş gruplarına
yönelik eğitim programları eşlik ediyor.

Mahmut Akten: Denizleri korumak, uzun soluklu ve ölçülebilir bir dönüşüm gerektiriyor
Garanti BBVA Genel Müdürü Mahmut Akten, projenin ulaştığı noktaya ilişkin şunları
söyledi: Mavi Nefes'i bir temizlik çalışmasının ötesinde bilimsel veriye dayalı,
etkisi ölçülebilen ve farklı paydaşların katkısıyla büyüyen uzun soluklu bir
dönüşüm programı olarak ele alıyoruz. Bugün ulaştığımız sonuçlar, denizleri
korumak için sahadaki müdahaleyi bilimsel araştırma ve eğitimle birlikte yürütmenin
önemini ortaya koyuyor. Garanti BBVA olarak sürdürülebilirliği iş stratejimizin
merkezinde konumlandırıyor, deniz ekosistemlerinin kendini yenileme kapasitesini
destekleyen, toplumsal farkındalığı güçlendiren çalışmalara TURMEPA ile
devam ediyoruz. BBVA ile birlikte 'Küresel Bankacılık Partneri' olarak yer aldığımız
COP31, Mavi Nefes kapsamında yıllar içinde oluşan bilimsel birikimi, saha
deneyimini ve ekosistemlerin korunmasına yönelik yaklaşımımızı uluslararası ölçekte
görünür kılmak için önemli bir fırsat sunuyor. Mavi Nefes'in beş yıllık
yolculuğunu Antalya'da dünya kamuoyuyla buluştururken, 'Denizlerimiz için birlikte
çalışır, birlikte yaparız' mesajını bir kez daha vurgulayacağız.

Şadan Kaptanoğlu: Bilimsel veriyi sahadaki deneyimle buluşturuyoruz
TURMEPA Yönetim Kurulu Başkanı Şadan Kaptanoğlu ise, Denizler ve okyanuslar korunması
gereken eşsiz yaşam kaynaklarımızdır. TURMEPA olarak 'Deniz Varsa, Hayat
Var' diyerek kirliliği kaynağında önlemek, deniz çayırları ve mercanlar gibi hassas
habitatları bilimsel yöntemlerle korumak ve çocuk ve gençlerimizde deniz
koruma bilincini güçlendirmek için çalışıyoruz. Mavi Nefes'le atık toplama faaliyetlerini
bilimsel araştırmalar, ekosistem restorasyonu, kesintisiz eğitim ve
izleme çalışmalarıyla bir araya getirerek bütüncül bir koruma modeli oluşturduk.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı koordinasyonunda, Garanti BBVA'nın
uzun soluklu desteğiyle farklı bölgelerde edindiğimiz bilgi ve saha deneyimizi
kalıcı çözümlere dönüştürüyoruz. Ülkemizin ev sahipliğinde Antalya'da düzenlenecek
COP31'de de Mavi Nefes'in ortaya koyduğu bu birikimi dünya ile paylaşarak
denizlerin ve okyanusların sesi olacağız. Denizleri korumak geleceği korumaktır
ve bunu ancak tıpkı Mavi Nefes'teki gibi el ele vererek başarabiliriz diye
konuştu.

335 bin tonu aşan katı atık, 6,4 milyon litre sıvı atık
Mavi Nefes deniz süpürgeleri aracılığıyla İstanbul Boğazı'nda proje başlangıcından
Temmuz 2026'ya kadar 311 bin 820 kilogram katı atık toplandı. TÜİK'in belediyelerde
kişi başı günlük ortalama atık miktarını 1,03 kilogram olarak hesapladığı
2022 verisi esas alındığında, bu miktar 302 bin 737 kişinin bir günde ürettiği
atığa karşılık geliyor. Mayıs 2023-Aralık 2025 döneminde Van Gölü'nde çalışan
Ahtapot 6 deniz süpürgesi ise 23 bin 368 kilogram atık topladı. Bu miktar da
22 bin 687 kişinin günlük atık üretimine eşdeğer.

Garanti BBVA desteğiyle Mayıs 2024'ten bu yana Göcek'te hizmet veren TURMEPA 3 sıvı
atık alım teknesi, üç yaz sezonunda 4 bin 133 tekneden 1 milyon 912 bin 982
litre atık teslim aldı. Böylece 15 milyon 303 bin 856 litre deniz suyunun temiz
kalmasına katkı sağlandı. Projenin 2022 ve 2023 yaz sezonlarında Adrasan-Kemer
hattında yürütülen çalışmalarında da 4 milyon 500 bin litre siyah ve gri su teknelerden
alındı. İki sahadaki çalışmalarla teslim alınan sıvı atık miktarı toplam
6 milyon 412 bin 982 litreye ulaştı.

Eğitimlerle 150 bini aşkın kişiye ulaşıldı
Mavi Nefes'in çevrim içi eğitimleri, Eğitim Otobüsü ve Mavi Dedektifler programıyla
bugüne kadar 143 bin 408 öğrenci ve 7 bin 446 öğretmen olmak üzere toplam 150
bini aşkın kişiye ulaşıldı. İklim Değişikliği Eylem Planı ile Çevre Eğitimi
ve İklim Değişikliği Dersi Öğretim Programı esas alınarak hazırlanan çevrim içi
eğitimlerden 143 bin 759 kişi yararlandı. İçeriklerde iklim değişikliğinin etkileri
ve yol açabileceği afetlerin yanı sıra enerji ve su verimliliği, hava, su
ve toprak kirliliği, geri dönüşüm, sıfır atık ve halk sağlığı konuları ele alındı.

Beş yıldır ekim aylarında yola çıkan Mavi Nefes Eğitim Otobüsü, 5 bin 956 öğrenci
ve 406 öğretmen olmak üzere 6 bin 362 kişiyi robotik kodlama ve üretim becerileri
atölyeleriyle buluşturdu. Öğrenciler blok tabanlı kodlamayı çevre sorunlarının
çözümünde kullanmayı öğrenirken, ahşap tasarımı atölyesinde çevre bilincini
destekleyen el yapımı yelkenliler üretti. Lise çağındaki gençlerin gönüllü olarak
katıldığı Mavi Dedektifler programına ise 689 öğrenci ve 44 mentor öğretmen
dahil oldu. Üç interaktif buluşmadan oluşan programda gençler, Sıfır Atık Mavi
eğitimini geliştirmeye yönelik proje fikirleri hazırladı.

Göcek'te üç Oksijen Üretim Noktası
Fethiye-Göcek Özel Çevre Koruma Bölgesi'nde yürütülen deniz çayırı izleme, koruma
ve transplantasyon çalışmaları kapsamında Tersane Adası, Darboğaz ve Kille Koyu'nda
yapılan restorasyon ile ekilen fide sayısı 14 bin 800'e ulaştı. Bilimsel
takiplerde fidelerin canlılık oranının yüzde 70'in üzerinde olduğu teyit edildi.
Bu sonuç üzerine üç istasyon özel işaret şamandıralarıyla koruma altına alınarak
Oksijen Üretim Noktası ilan edildi. İzleme ve deniz suyu analizlerinin yanı
sıra deniz çayırları üzerindeki baskılar, yabancı türler ve karbon tutma kapasitesi
de bilimsel olarak değerlendirildi. Türkiye'de ilk kez gerçekleştirilen
yaş tayini çalışmasında yaklaşık 2 bin yaşında olduğu belirlenen deniz çayırı
da araştırma raporunda yer aldı.

Saros'ta 44 bin çevresel ölçüm kaydı oluşturuldu
Saros'ta 5 farklı derinlikte sıcaklık ölçümleri yapıldı ve bir sene boyunca 44 bin
ölçüm kaydı toplandı. Saros Körfezi'ndeki çalışmalar kapsamında yapılan görüşmelerle
150'ye yakın balıkçıyla birebir temas kuruldu, Gelibolu çevresinde düzenlenen
iki paydaş toplantısıyla bölgedeki dalıcı kulüpleri, balıkçılar, yerel
yönetimler ve ilgili kamu kurumları proje hakkında bilgilendirildi. 2024 yılında
20 günü aşan saha programında 14 uzman dalıcıyla 52 dalış gerçekleştirildi ve
ekip toplam 60 saatin üzerinde su altında kaldı. Mecidiye bölgesine yerleştirilen
sekiz sualtı sıcaklık ölçer ile bir pH ölçerden, saatlik aralıklarla toplam
44 bin ölçüm kaydı elde edildi. Biyoçeşitlilik çalışmalarında bine yakın canlı
gözlenip kayda alınırken, 700 mercan ve gorgon kolonisi temizlendi. Proje çıktıları
ayrıca bir belgesel ve tür fotoğraflarından oluşan rehber kitapla görünür
kılındı.

Prens Adaları'nda 112 bin 627 metrekarelik deniz çayırı alanı kayda alındı
Mavi Nefes Marmara Denizi İyileştirme Projesi kapsamında Nisan 2026'da başlayan
saha çalışmalarında bugüne kadar 18 dalış gerçekleştirildi. Dalışlarda Cymodocea
nodosa, Zostera marina ve Nanozostera noltii olmak üzere üç deniz çayırı türü
kaydedildi. Büyükada, Heybeliada, Kaşıkadası ve Burgazada'da toplam 112 bin 627
metrekarelik alanda deniz çayırı varlığı belirlendi. Büyükada'daki alanların
neredeyse yarısının sağlığını kaybettiği, Heybeliada'daki yatağın ise yaklaşık
üçte ikisinin sağlıklı olduğu ölçüldü.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -