Ekonomi
Basın Bülteni- Gilda&Partners/Bal Hayalet ilanlara karşı yaptırım dönemi başladı
İŞKUR'un Haziran 2026 verilerine göre açık iş sayısı 242 bin 819'a ulaşarak bir
önceki yıla göre %16,7 arttı. Aynı ayda işe yerleştirme sayısı ise 134 bin 374
oldu ve %7,9 geriledi. İlanlar artarken alımların düşmesi, işgücü piyasasını ilan
sayısıyla okumanın yanıltıcı olabileceğini gösteriyor. Küresel araştırmalar
bu makasın nedenlerinden biri olarak arkasında gerçek alım niyeti olmayan hayalet
ilan olgusuna işaret ediyor.
Baruch College araştırmasının Glassdoor verileri üzerinde yaptığı analize göre iş
ilanlarının %21'e kadarı hayalet ilan sınıfına giriyor ve bu ilanlar özellikle
büyük şirketlerde yoğunlaşıyor. Columbia Law Review analizi ise önemli bir noktaya
dikkat çekiyor. 2019'da yayımlanan her 10 iş ilanının yaklaşık 8'i işe alımla
sonuçlanırken, bugün bu sayı yaklaşık 4'e gerilemiş durumunda. Başka bir ifadeyle,
açık pozisyon sayısının artması, işverenlerin gerçekten daha fazla kişiyi
işe aldığı anlamına gelmiyor.
Hayalet İlanlara Karşı Yaptırım Dönemi Başladı
İş arayanlar açısından kafa karıştırıcı bu durumun netlik kazanması için dünya çapında
bazı uygulamalar devreye girmeye başladı. Ocak 2026'da Kanada'nın Ontario
eyaletinde yürürlüğe giren düzenleme, ilanın gerçekten boş bir pozisyon için
mi yoksa aday havuzu oluşturmak için mi verildiğinin belirtilmesini, ücret bilgisinin
paylaşılmasını ve işe alımda yapay zekâ kullanılıyorsa açıklanmasını zorunlu
kılıyor. Mülakata giren adaylara en geç 45 gün içinde sonucun bildirilmesi
gerekiyor. New York eyaletinde senatodan geçen yeni bir yasa tasarısı, işverenlerin
ilanlarda gerçek işe alım takvimini veya yalnızca geleceğe yönelik CV topladıklarını
açıklamasını öngörüyor. Kurala uymayan işverenlere ihlal başına 2 bin
500 dolardan başlayan ceza öngörülüyor.
Avrupa Birliği genelinde hayalet ilanları doğrudan hedefleyen özel bir düzenleme
henüz bulunmuyor. Ancak Fransa'da mevcut iş kanunu, bir pozisyonun gerçekten var
olup olmadığı veya hâlen açık bulunup bulunmadığı konusunda yanlış ya da yanıltıcı
bilgi içeren iş ilanlarını yasaklıyor. Kurala aykırı ilan yayımlayanlar
için bir yıla kadar hapis ve 37 bin 500 avro para cezasıyla karşı karşıya kalabiliyor.
Hayalet İlan, İşveren Markası İçin Güven Riski
İnsan kaynakları danışmanlık firması Gilda&Partners Consulting Kurucu Ortağı Jilda
Bal, ilan sayısındaki artışın ekonomik iyileşme açısından tek başına bir iyimserlik
nedeni olarak görülmemesi gerektiğini vurguluyor.
Türkiye'de işgücü piyasasına ilişkin tartışmalar uzun süredir yetkinlik uyumsuzluğu
ekseninde şekilleniyor. Ancak veriler, sorunun yetkinlik uyumsuzluğunun ötesine
uzandığına işaret ediyor. Yayımlanan her ilanın arkasında gerçek bir işe
alım niyeti olmayabiliyor. Başvurusuna yanıt alamayan aday bu deneyimi kurumun
kendisiyle ilişkilendiriyor. Güven bir kez sarsıldığında şirketin gerçek ilanları
da inandırıcılığını kaybediyor.
Türkiye'de hayalet ilanlara yönelik özel bir yasal düzenleme henüz bulunmuyor. Böyle
bir düzenlemenin hayata geçirilmesi, işverenlerin ilanlarında pozisyonun gerçekten
açık olup olmadığını belirtmesini, dolan pozisyonları zamanında yayından
kaldırmasını ve adayları bilgilendirmesini sağlayabilir. Bu adımlar ilan verilerinin
işgücü piyasasını daha doğru yansıtmasına katkıda bulunurken işe alım
süreçlerinde şeffaflığı güçlendirecektir. Ancak işverenlerin gerekli adımları mevzuatı
beklemeden atması önem taşıyor. İşe alımı gerçekleşen pozisyonların ilanlarını
kapatmak, gerçek olmayan ilanları yayından kaldırmak ve sürece giren her
adaya makul sürede dönüş yapmak güçlü birer işveren markası yatırımıdır diyor.
-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -
önceki yıla göre %16,7 arttı. Aynı ayda işe yerleştirme sayısı ise 134 bin 374
oldu ve %7,9 geriledi. İlanlar artarken alımların düşmesi, işgücü piyasasını ilan
sayısıyla okumanın yanıltıcı olabileceğini gösteriyor. Küresel araştırmalar
bu makasın nedenlerinden biri olarak arkasında gerçek alım niyeti olmayan hayalet
ilan olgusuna işaret ediyor.
Baruch College araştırmasının Glassdoor verileri üzerinde yaptığı analize göre iş
ilanlarının %21'e kadarı hayalet ilan sınıfına giriyor ve bu ilanlar özellikle
büyük şirketlerde yoğunlaşıyor. Columbia Law Review analizi ise önemli bir noktaya
dikkat çekiyor. 2019'da yayımlanan her 10 iş ilanının yaklaşık 8'i işe alımla
sonuçlanırken, bugün bu sayı yaklaşık 4'e gerilemiş durumunda. Başka bir ifadeyle,
açık pozisyon sayısının artması, işverenlerin gerçekten daha fazla kişiyi
işe aldığı anlamına gelmiyor.
Hayalet İlanlara Karşı Yaptırım Dönemi Başladı
İş arayanlar açısından kafa karıştırıcı bu durumun netlik kazanması için dünya çapında
bazı uygulamalar devreye girmeye başladı. Ocak 2026'da Kanada'nın Ontario
eyaletinde yürürlüğe giren düzenleme, ilanın gerçekten boş bir pozisyon için
mi yoksa aday havuzu oluşturmak için mi verildiğinin belirtilmesini, ücret bilgisinin
paylaşılmasını ve işe alımda yapay zekâ kullanılıyorsa açıklanmasını zorunlu
kılıyor. Mülakata giren adaylara en geç 45 gün içinde sonucun bildirilmesi
gerekiyor. New York eyaletinde senatodan geçen yeni bir yasa tasarısı, işverenlerin
ilanlarda gerçek işe alım takvimini veya yalnızca geleceğe yönelik CV topladıklarını
açıklamasını öngörüyor. Kurala uymayan işverenlere ihlal başına 2 bin
500 dolardan başlayan ceza öngörülüyor.
Avrupa Birliği genelinde hayalet ilanları doğrudan hedefleyen özel bir düzenleme
henüz bulunmuyor. Ancak Fransa'da mevcut iş kanunu, bir pozisyonun gerçekten var
olup olmadığı veya hâlen açık bulunup bulunmadığı konusunda yanlış ya da yanıltıcı
bilgi içeren iş ilanlarını yasaklıyor. Kurala aykırı ilan yayımlayanlar
için bir yıla kadar hapis ve 37 bin 500 avro para cezasıyla karşı karşıya kalabiliyor.
Hayalet İlan, İşveren Markası İçin Güven Riski
İnsan kaynakları danışmanlık firması Gilda&Partners Consulting Kurucu Ortağı Jilda
Bal, ilan sayısındaki artışın ekonomik iyileşme açısından tek başına bir iyimserlik
nedeni olarak görülmemesi gerektiğini vurguluyor.
Türkiye'de işgücü piyasasına ilişkin tartışmalar uzun süredir yetkinlik uyumsuzluğu
ekseninde şekilleniyor. Ancak veriler, sorunun yetkinlik uyumsuzluğunun ötesine
uzandığına işaret ediyor. Yayımlanan her ilanın arkasında gerçek bir işe
alım niyeti olmayabiliyor. Başvurusuna yanıt alamayan aday bu deneyimi kurumun
kendisiyle ilişkilendiriyor. Güven bir kez sarsıldığında şirketin gerçek ilanları
da inandırıcılığını kaybediyor.
Türkiye'de hayalet ilanlara yönelik özel bir yasal düzenleme henüz bulunmuyor. Böyle
bir düzenlemenin hayata geçirilmesi, işverenlerin ilanlarında pozisyonun gerçekten
açık olup olmadığını belirtmesini, dolan pozisyonları zamanında yayından
kaldırmasını ve adayları bilgilendirmesini sağlayabilir. Bu adımlar ilan verilerinin
işgücü piyasasını daha doğru yansıtmasına katkıda bulunurken işe alım
süreçlerinde şeffaflığı güçlendirecektir. Ancak işverenlerin gerekli adımları mevzuatı
beklemeden atması önem taşıyor. İşe alımı gerçekleşen pozisyonların ilanlarını
kapatmak, gerçek olmayan ilanları yayından kaldırmak ve sürece giren her
adaya makul sürede dönüş yapmak güçlü birer işveren markası yatırımıdır diyor.
-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -