Ekonomi

Basın Bülteni- GITEX Ai Türkiye uzmanlarına göre, yapay zekâyı erken kullanan şirketler çift haneli verimlilik artışı sağlıyor

GITEX Ai Türkiye'de bir araya gelecek uzmanlara göre, Türk üreticilerin yapay zekâ
uygulamalarını pilot aşamadan geniş ölçekli üretim süreçlerine taşımasının önündeki
en büyük engel artık teknoloji değil, veri yönetişimi.

Yapay zekânın Türkiye'nin 608 milyar dolarlık imalat sektöründe giderek artan rolü,
endüstriyel verimlilikte büyük bir dönüşüm yaratma potansiyeli taşıyor. Uzmanlar,
bu dönüştürücü teknolojiyi erken kullanan şirketlerin verimlilik, maliyet
ve kalite alanlarında şimdiden çift haneli iyileşmeler elde ettiğine dikkat çekiyor.

Üretim süreçlerinin en başından itibaren temel yapay zekâ sistemleri etrafında tasarlandığı
AI-native production (yapay zekâ temelli üretim) yaklaşımı, Türkiye
sanayisinde şekillenmeye başlıyor. Dünya Bankası verilerine göre imalat sanayisi,
Türkiye'nin gayrisafi yurt içi hasılasının (GSYH) beşte birini oluşturuyor.

Türkiye'nin önde gelen endüstriyel dönüşüm ve yetkinlik geliştirme merkezi MEXT,
kendisine ait yapay zekâ olgunluk metodolojisi AIxplore ile 200'den fazla Türk
üreticiyi değerlendirdi. Çalışma, yapay zekâ olgunluk seviyesinin fabrikalar ve
sektörler arasında farklılık gösterdiğini, ancak Türkiye'nin bu alanda hızlı
bir ilerleme kaydettiğini ortaya koydu.

9-10 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul Fuar Merkezi'nde ilk kez gerçekleştirilecek
teknoloji ve yapay zekâ etkinliği GITEX Ai Türkiye'nin 100'ü aşkın konuşmacısından
biri olan MEXT Genel Müdürü Efe Erdem, Yapay zekâ temelli üretime erken
geçen şirketlerin elde ettiği kazanımlar giderek daha ölçülebilir hale geliyor.
Şirketler üretim çıktılarını yüzde 10-20, çalışan verimliliğini yüzde 7-20 artırırken,
plansız duruş sürelerini yüzde 10-30, enerji tüketimini ise yüzde 5-15
azaltıyor dedi.

GITEX Ai Türkiye'de yapay zekâ temelli üretimin geleceğine ilişkin bir söyleşiye
katılacak olan Erdem, Türkiye'de imalat sektöründe yapay zekâdan en büyük kazanımın,
teknolojinin bağımsız bir deneme olarak kalması yerine temel iş süreçlerinin
bir parçası haline gelmesiyle elde edildiğini belirtti.

Erdem sözlerini şöyle sürdürdü: Yapay zekânın üretim sahasının çok ötesinde de
değer yarattığını görüyoruz. Bir projede, daha önce günler süren teklif hazırlama
süreci agentic AI (otonom yapay zekâ) çözümüyle yalnızca dakikalara inerken,
fiyatlandırma doğruluğu ve müşterilere yanıt verme hızı da arttı.

Gelecek ay düzenlenecek 'The Intelligent Factory' oturumunun konuşmacıları arasında
yer alan Ürdün Amman Sanayi Odası İnovasyon ve Dijital Dönüşüm Direktörü Lina
Hushki, Türkiye'de Dünya Ekonomik Forumu tarafından ileri dijital teknolojileri
başarıyla kullanan fabrikalara verilen Lighthouse statüsüne sahip tesislerin
de yapay zekânın erken benimsenmesinden önemli kazanımlar elde ettiğini söyledi.

Hushki, Türkiye'de bir Lighthouse tesisi olan Arçelik'in Eskişehir fabrikasında,
yapay zekâ destekli kararlar sayesinde müşteri şikâyetlerinde yüzde 20 azalma,
kapasitede yüzde 43 artış ve dönüşüm maliyetlerinde yüzde 17 düşüş raporlanıyor.
Bunlar gerçek bir fabrikadan elde edilen somut sonuçlar. Ancak dünya genelinde
yüz binlerce fabrika varken, bunların yalnızca 238'i Lighthouse olarak seçilmiş
durumda. Bu nedenle, bu rakamları kesin sonuçlar olarak değil, genel eğilimi
gösteren bir referans olarak değerlendirmek gerekir açıklamasında bulundu.

Gerçek engel teknoloji değil, veri altyapısı
GITEX Ai Türkiye 2026 kapsamında 'Beyond the AI Factory - What Is the Next Industrial
Advantage?' başlıklı fireside chat oturumunda Türkiye'nin üretim sahasındaki
yapay zekâ olgunluk açığını ele alacak olan Erdem, Türkiye'de AI-native üretim
hatlarına geçiş hız kazanırken, üreticilerin yaptığı en büyük hatanın, yapay
zekâ uygulamalarını çok erken ölçeklendirmeye çalışmak olduğunu söyledi.

Erdem, Birçok üretici, tek bir süreçte ölçülebilir iş değeri ortaya koymadan veya
sağlam bir OT veri yönetişimi altyapısı kurmadan aynı anda birden fazla yapay
zekâ pilotu başlatıyor. Yapay zekâyı ölçeklendirmek yalnızca daha fazla model
devreye almak anlamına gelmiyor. Başarılı bir ölçeklendirme için hem IT hem de
OT ortamlarında güvenilir veriye, standartlaştırılmış süreçlere ve güçlü bir yönetişim
yapısına ihtiyaç var açıklamasında bulundu.

Erdem, otomotiv sektörünün makine görüşü ve kestirimci bakım uygulamalarının etkisiyle
Türkiye'nin yapay zekâ benimseme sürecine öncülük ettiğini belirterek şunları
söyledi: Beyaz eşya ve elektronik üreticileri de güçlü ihracat yapıları
ve küresel pazarlardaki deneyimleri sayesinde hızla ilerliyor. Bu pazarlarda dijital
rekabet gücü, kalite ve operasyonel mükemmellik şirketleri birbirinden ayıran
temel unsurlar arasında yer alıyor.

Aynı yapay zekâ dönüşümüne Ürdün-Türkiye perspektifi
Ürdün Amman Sanayi Odası'nda yapay zekâya hazırlık çalışmalarını yöneten Hushki,
GITEX Ai Türkiye'deki 'The Intelligent Factory - From Industry 4.0 Pilots to AI-Native
Production' paneline bölgesel bir bakış açısı sunacak. Hushki, Türkiye'nin
model fabrika ağının, yapay zekâ ve ileri üretim teknolojilerini daha küçük
ölçekte hayata geçirmek isteyen diğer ülkeler için örnek oluşturduğunu belirtiyor.

Kestirimci bakım, görüntü tabanlı kalite kontrol, enerji optimizasyonu ve üretim
planlaması ve dijital bilgi sistemlerini Türkiye ve Ürdün arasında sanayi iş birliği
açısından en uygulanabilir alanlar olarak gösteren Hushki, Türk üreticilerin
üretim ölçeği, mühendislik uzmanlığı ve teknoloji sağlayıcıları açısından
güçlü olduğunu, Ürdünlü şirketlerin ise hızlı uygulama ve test imkânı sunan ortamları
ile bölgesel pazarlara erişim avantajına sahip olduğunu belirtti.

Hushki, Ürdünlü ve Türk üreticiler ortak pilot projeler, tedarikçi geliştirme programları,
uygulamalı araştırmalar ve ortak endüstriyel yapay zekâ çözümleri üzerinden
birlikte çalışabilir. Türk şirketleri üretim ölçeği, mühendislik uzmanlığı
ve teknoloji sağlayıcılarıyla öne çıkarken, Ürdünlü şirketler ise hızlı hareket
edebilen test ortamları, uzman mühendislik kadroları ve bölgesel pazarlara
erişim imkânı sunuyor. açıklamasında bulundu.

Türkiye ve Avrasya'nın yapay zekâ geleceğine yön veren buluşma
Bu iki oturum, Türkiye'nin teknoloji ve yapay zekâ alanındaki en uluslararası etkinliklerinden
biri olan GITEX Ai Türkiye'nin kapsamlı programının yalnızca bir
bölümünü oluşturuyor. İlk kez düzenlenecek iki günlük etkinlikte 300'ün üzerinde
katılımcı şirket ve startup, 100 küresel konuşmacı ve 100'ü aşkın yatırımcı
yer alacak. Dünyanın dört bir yanından binlerce teknoloji yöneticisinin de katılması
beklenen etkinlik, Türkiye'nin hızla büyüyen yapay zekâ ekosistemini küresel
uzmanlık, yatırım ve yeni iş fırsatlarıyla buluşturacak.

Katılımı kesinleşen şirketler arasında, yeni nesil zekâ ekonomisine yön veren küresel
teknoloji devleri Google Cloud, HPE & NVIDIA, AWS, ASUS, Dell Technologies,
Huawei, SAP, Schneider Electric ve TrendAI bulunuyor. Bölgesel şirketler arasında
ise Türkiye'nin 16,5 milyar dolarlık e-ticaret devi Trendyol, ülkenin önde
gelen yapay zekâ ve fintek platformu Andevos ile KOBİ bankacılığında öne çıkan
kamu bankası Halkbank da yer alıyor.

GITEX Ai Türkiye, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi (Invest
in Türkiye) tarafından, Türkiye Cumhuriyeti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'nın
stratejik ortaklığında gerçekleştiriliyor. İlk kez düzenlenecek etkinlik,
dünyanın en büyük teknoloji, yapay zekâ ve yatırım etkinlik ağı GITEX'in desteğiyle
ve inD organizasyonuyla hayata geçiriliyor.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -