Ekonomi

Basın Bülteni- Türkiye en itibarlı markaları seçti

Türkiye'de itibarın nasıl oluştuğunu yerel dinamiklerle araştıran Gryphus İtibar
Araştırması, Türkiye'de marka itibarına ilişkin yerleşik ölçüm yaklaşımını yeniden
ele alıyor. MediaCat ve Veri Enstitüsü tarafından geliştirilen araştırma,
markaları hazır listeler üzerinden değerlendirmek yerine toplumun zihnindeki marka
evreninden yola çıkarak, itibarı oluşturan unsurları ve aralarındaki ilişkiyi
görünür kılıyor.

İtibar, Türkiye'de iş dünyasının en sık kullandığı kavramlardan biri. Markalar güveni,
kaliteyi, toplumsal faydayı ve değerlerini anlatıyor, kurumlar itibarlarını
ölçüyor, yönetiyor, korumaya çalışıyor. Ancak bütün bu anlatıların sonunda
daha basit bir soru kalıyor: Toplum gerçekten neye itibar ediyor?

Bu sorunun cevabı, markaların kendileri hakkında ne söylediğinde değil, toplumun
onları kendi zihninde nereye koyduğunda saklı. Üstelik bu kanaat, çoğu zaman büyük
kampanyalardan çok daha sıradan anlarda oluşuyor: alınan ürünün kalitesinde,
verilen sözün tutulmasında, ödenen paranın karşılığında, yaşanan bir müşteri
deneyiminde.

KISA LİSTEYİ TOPLUM SEÇTİ
MediaCat ve Veri Enstitüsü işbirliğiyle bu yıl ilk kez gerçekleştirilen Gryphus
İtibar Araştırması, Türkiye'de itibarın nasıl oluştuğunu yalnızca markaların kendileri
hakkında söylediklerinden değil, toplumun kendiliğinden verdiği yanıtlardan
hareketle iki aşamada ölçümledi.

Nisan 2026'da yürütülen birinci aşamada, Türkiye'nin 18 yaş üstü nüfusunu temsil
eden iki bin 400 kişiye hiçbir marka listesi gösterilmeden, her sektörde en itibarlı
buldukları ilk üç marka açık uçlu olarak soruldu. Yanıtlar yalnızca kaç
kişinin markayı andığına göre değil, kaçıncı sırada andığına göre de ağırlıklandırıldı.
Böylece araştırmanın kısa listesini araştırmacılar değil, toplum oluşturdu.
Temmuz 2026'da gerçekleştirilen ikinci aşamada, birinci aşamadan çıkan 40
finalist marka bu kez tamamen ayrı ve bağımsız bir dört bin kişilik örneklem tarafından
güven, saygı, kalite ve sosyal sorumluluk boyutlarında, 0-10 aralığında
değerlendirildi.

Altı bin 400 kişinin iki bağımsız aşamada verdiği yanıtların sonunda, 10 kategoride
öne çıkan Türkiye'nin en itibarlı markaları şöyle sıralandı:

Türkiye'nin en itibarlı markaları
- Akaryakıt - Shell (86,3)
- Bankacılık - Türkiye İş Bankası (82,1)
- E-ticaret - Trendyol (85,1)
- Gıda Takviyesi - Orzax/Ocean (79,4)
- GSM - Turkcell (79,6)
- Holding - Koç Holding (82,9)
- Kargo - Yurtiçi Kargo (78,4)
- Market - Migros (84,5)
- Otomotiv - Mercedes-Benz (90,5)
- Sigortacılık - Allianz Sigorta (82,0)

SOSYAL SORUMLULUK İLETİŞİMİ, TEK BAŞINA İTİBAR ÜRETMİYOR
Ortaya çıkan tablo, Türkiye'de itibarın nasıl kurulduğuna ilişkin ezberleri sorguluyor:
Markaların toplum nezdindeki itibarı, anlattıkları hikâyeden çok, teslim
ettikleri iş üzerinden şekilleniyor.

Araştırmada 40 marka içinde en yüksek puanı alan boyut 31 markada kalite olurken,
en düşük puanı alan boyut çoğunlukla sosyal sorumluluk oldu. Markalar genelinde
kalite ortalaması 10 üzerinden 7,28'e ulaşırken sosyal sorumluluk 6,94'te kaldı.
Bu sonuç, toplumun markalardan toplumsal fayda beklemediğini değil, sosyal
fayda söyleminin, markanın temel işindeki performansla desteklenmediğinde itibara
aynı ölçüde dönüşmediğini gösteriyor.

Başka bir ifadeyle, itibarın taşıyıcı kolonu verilen söz değil, teslim edilen iş.
Kalite, güven ve saygı günlük deneyimin içinde karşılık bulmadığında, iletişim
yoluyla kurulan itibar anlatısının tek başına yeterli olmadığı görülüyor.

Araştırmanın ortaya koyduğu bir diğer dikkat çekici sonuç ise marka ile temas
sıklığının itibar değerlendirmesini değiştirmesi. Tüketicinin markayla daha sık,
daha rutin ve daha doğrudan fiyat üzerinden karşılaştığı kategoriler, itibar açısından
daha zorlu bir sınavdan geçiyor. Otomotivde seyrek ve yüksek bedelli bir
deneyim üzerinden kurulan marka ilişkisi ile markette haftada birkaç kez raf
ve etiket üzerinden kurulan ilişki aynı itibar dinamiklerini üretmiyor.

Bu nedenle Gryphus sonuçları, kategoriler arasında basit bir en itibarlı marka
sıralaması sunmuyor. Her kategorinin rekabet yoğunluğu, marka sayısı ve toplumla
temas biçimi farklı. Dolayısıyla araştırmanın asıl sorusu, hangi markanın daha
yüksek puan aldığı kadar, toplumun o markaya neden itibar ettiği.

İTİBARIN SİMGELERİ 24 EYLÜL'DE GRYPHUS SUMMIT'TE
Araştırmaya adını veren Gryphus, Anadolu'dan Orta Asya'ya uzanan geniş bir coğrafyada
farklı kültürlerde karşılık bulan, kartalın başı ve kanatlarıyla aslanın
gövdesini bir araya getiren mitolojik figürden geliyor. Aslan yeryüzünün gücünü,
kuvveti ve hâkimiyeti, kartal ise gökyüzünü, görüşü ve yüksekten bakabilme yetisini
temsil ediyor. Bu birleşim, araştırmanın itibar yaklaşımını da yansıtıyor.
Çünkü itibar, tek bir özelliğin ya da tek bir anlatının sonucu değil, farklı
güçlerin birleşiminden doğan, zaman içinde biriken ve toplumun gözünde karşılık
bulan bir değer.

Araştırmanın tüm bulguları ve kategori bazındaki detaylı kırılımları MediaCat Eylül
sayısında yayımlandı. Araştırmanın ortaya koyduğu verilerin arkasındaki hikâyeler
ise 24 Eylül'de Hilton Istanbul Bosphorus'ta düzenlenecek Gryphus Summit'te
ele alınacak.

İş dünyasına yol gösterecek içgörülerin paylaşılacağı zirvede, marka dünyasının
yanı sıra sanattan bilime, spordan ekonomiye Türkiye'nin farklı alanlarda itibar
kazanmış isimleri bir araya gelecek. Gryphus Summit, itibarı yalnızca markaların
değil, farklı alanlarda iz bırakan kişi ve kurumların deneyimleri üzerinden
tartışmaya açacak.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -