Ekonomi
Güncelleme- Finansal İstikrar Raporu’na göre finansal koşullar dengelenirken kredi ve piyasa gelişmeleri politika araçlarıyla istikrar içinde yönetilmektedir
Son dönemde yaşanan jeopolitik gelişmelere bağlı olarak emtia fiyatları yükselmiş
ve küresel enflasyon görünümünde belirsizlik artmıştır. Gelişmiş ülkelerde (GÜ)
kamu borcunun sürdürülebilirliğine dair endişeler ve enflasyon görünümüne ilişkin
bozulmaya bağlı olarak GÜ devlet tahvil faizleri yüksek seyretmiştir. Enerji
piyasalarındaki belirsizliğin sürmesi ve gelişmekte olan ülkelerin (GOÜ) dış
finansmana yönelik kırılganlıkları nedeniyle GOÜ devlet tahvil faizleri tarihsel
ortalamasının üzerine çıkmıştır. GOÜ'lere yönelik fon akımları küresel enflasyon
görünümüne ve risk iştahındaki dalgalanmalara karşı duyarlı olmaya devam
etmektedir.
Toplam kredi büyümesi önceki Rapor dönemine göre güçlü seyretmekle birlikte ilave
makroihtiyati tedbirlerin etkisiyle kredi kompozisyonu değişmektedir. Kredi faizleri
TCMB'nin politika adımlarıyla uyumlu hareket ederken, fonlama maliyetlerindeki
artışla birlikte hem ticari hem bireysel kredi faiz oranlarında yukarı
yönlü bir seyir izlenmiştir. TL ticari kredi büyümesindeki güçlü seyrin ve yabancı
para (YP) kredi büyümesindeki düşük seviyenin etkisiyle kredi kompozisyonu
Türk lirası (TL) lehine gelişmektedir. Bireysel kredilere yönelik alınan ilave
makroihtiyati tedbirlerle bireysel kredi kartı (BKK) ve kredili mevduat hesabı
(KMH) büyümesi yavaşlamıştır.
Bankacılık sektörünün aktif kalitesi görünümü sınırlı bir bozulmaya işaret ederken
bireysel kredilerde risk artışı yavaşlamıştır. Bu gelişmede ihtiyaç kredisi
ve bireysel kredi kartına (BKK) yönelik yapılandırma düzenlemelerinin önemli etkisi
olmuştur. Küçük ve orta büyüklükteki işletme (KOBİ) kredilerinde tahsili gecikmiş
alacak (TGA) oranları artış eğilimini korurken ticari kredilerin genel
risk görünümü bireysel kredilerden olumlu yönde ayrışmaktadır. Yakın dönemde hem
bireysel hem de ticari segmentte yeni TGA ilavelerinde yavaşlama izlenirken,
TGA'dan yapılan tahsilatlar da bir miktar artmıştır. Kredi riskinin banka bilançoları
üzerindeki etkileri sınırlı kalmakta ve bankacılık sektörü ihtiyatlı duruşunu
yüksek karşılık politikası ile korumaktadır.
Sıkı finansal koşulların etkisiyle reel sektörün borçluluğu tarihsel ortalamasının
altında kalmaya devam etmektedir. Firmaların yurt dışı borç yenilemeleri jeopolitik
risklere ve küresel finansal koşullardaki belirsizliklere rağmen güçlü
seyretmektedir. Reel sektörün finansal kaldıraç oranı ve YP açık pozisyonun ihracata
oranı tarihsel ortalamalarının altındadır. YP krediler büyük ölçekli firmalarda
yoğunlaşırken, TL finansman tabana yaygın bir görünüme sahiptir. Reel sektörün
finansal varlıklarında TL'nin payı ağırlığını korurken, fon hesaplarındaki
büyüme devam etmiştir. Halka açık firmaların kârlılık ve likidite durumuna ilişkin
göstergelerde ise bir miktar gerileme görülmüştür.
Makroihtiyati düzenlemeler hanehalkı borçluluğunda dengeleyici bir etkiye sahiptir.
Hanehalkı finansal borç kompozisyonunda kısa vadeli ve teminatsız kredilerin
payındaki artış eğilimi dururken, konut kredisi büyümesi bir miktar hızlanmıştır.
Yakın dönemde alınan makroihtiyati tedbirlerin katkısıyla BKK ve KMH bakiye
ve limit büyümeleri yavaşlamaktadır. Hanehalkı varlıklarında TL mevduat tercihi
öne çıkarken, değerli metal fiyatlarındaki hızlı yükseliş YP mevduat kompozisyonunda
kıymetli maden hesaplarının payının artmasına neden olmuştur. Hanehalkının
menkul kıymet yatırım fonu ve bireysel emeklilik fonları gibi alternatif finansal
varlıklar ile tasarruflarını çeşitlendirme eğilimi devam etmektedir.
Jeopolitik gelişmelerle birlikte sistemin fonlama ihtiyacında dalgalı bir seyir
izlenirken, TCMB'nin likidite adımlarıyla piyasa faizlerinin politika duruşuyla
uyumu korunmuştur. Mevduat hesaplarında TL tercihi güçlü seyretmiş, YP mevduata
yönelim ise sınırlı kalmıştır. Bankacılık sektörünün likit varlıklarındaki güçlü
görünüm devam ederken, alternatif likidite göstergeleri de sektörün sağlam
likidite pozisyonunu teyit etmektedir. Likit aktif oranı tarihsel ortalamasının
belirgin üzerinde seyrederken, likidite karşılama oranının (LKO) yasal sınırların
üzerinde kalması, bankaların kısa vadeli nakit çıkışlarını karşılama kapasitesinin
güçlü olduğuna işaret etmektedir. Ayrıca, bankaların aktif ve pasifleri
arasındaki vade uyumsuzluğu azalırken bankacılık hesaplarından kaynaklanan faiz
riski standart rasyosu tüm bankalarda asgari oranın üzerindedir.
Bankaların yurt dışı finansman koşullarındaki olumlu görünüm korunurken jeopolitik
risklerin yurt dışı borçlanma koşullarına etkisi sınırlıdır. Bankacılık sektörünün
dış borç yenileme oranları yüksek kalmaya devam etmektedir. Jeopolitik gelişmelere
karşın, ülke riski primindeki artışın sınırlı kalması yaşanabilecek
oynaklıklara karşı bankacılık sektörünü desteklemektedir. Nitekim, yılın ikinci
çeyreğinde yapılan sendikasyon kredi işlemlerinde maliyetler bir miktar gerilerken
yenileme oranları yüzde 100'ün üzerinde gerçekleşmiştir.
Bankalar kârlılık ve sermaye benzeri borçlanma araçları kanalıyla sermaye yeterliliklerini
desteklemeyi sürdürmektedir. Mart ayından itibaren artan fonlama maliyetleri
net faiz marjındaki yükselişi yavaşlatmıştır. Kredi risk maliyetleri kârlılık
üzerinde aşağı yönlü etkide bulunurken, ücret ve komisyon gelirleri sektör
kârlılığını desteklemektedir. Sermaye yeterlilik rasyosuna ilişkin geçici esnekliklerin
kaldırılmasına ve mart ayında TL DİBS faizlerindeki artışa rağmen
bankaların sermaye yeterlilik oranları yasal sınırların üzerinde ve uzun dönem
ortalamasına yakın seyretmektedir. Sermaye tamponlarının yanında ihtiyari olarak
ayrılan serbest karşılıklar, bankaların zarar karşılama kapasitesini desteklemeye
devam etmiştir.
Yatırım fonlarına ve alternatif finansman kanallarına yönelim banka dışı finansal
kuruluşların sistemdeki ağırlığını artırmaktadır. Alternatif finansman modellerinin
yaygınlaşması ve yatırım araçlarının çeşitlenmesi finansal sistemin derinleşmesine
ve tasarrufların etkin dağılımına katkıda bulunmaktadır. Bu gelişme
banka dışı finansal kesimin reel ekonomi, bankacılık sektörü ve finansal piyasalarla
olan bağlantılılığını artırmakta, bu kuruluşların finansal istikrar kapsamında
takibi önemli hale gelmektedir.
Raporun tamamı:
https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Yayinlar/Raporlar/Finansal+Istikrar+Raporu/2026/Sayi+42
Önemli Not: Bu haberde ilişkili internet sitesine link bulunmaktadır.
Kullanıcılarımızın habere erişmek için Manşet'in üst kısmında yer alan linki tıklamaları yeterlidir.
-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -
ve küresel enflasyon görünümünde belirsizlik artmıştır. Gelişmiş ülkelerde (GÜ)
kamu borcunun sürdürülebilirliğine dair endişeler ve enflasyon görünümüne ilişkin
bozulmaya bağlı olarak GÜ devlet tahvil faizleri yüksek seyretmiştir. Enerji
piyasalarındaki belirsizliğin sürmesi ve gelişmekte olan ülkelerin (GOÜ) dış
finansmana yönelik kırılganlıkları nedeniyle GOÜ devlet tahvil faizleri tarihsel
ortalamasının üzerine çıkmıştır. GOÜ'lere yönelik fon akımları küresel enflasyon
görünümüne ve risk iştahındaki dalgalanmalara karşı duyarlı olmaya devam
etmektedir.
Toplam kredi büyümesi önceki Rapor dönemine göre güçlü seyretmekle birlikte ilave
makroihtiyati tedbirlerin etkisiyle kredi kompozisyonu değişmektedir. Kredi faizleri
TCMB'nin politika adımlarıyla uyumlu hareket ederken, fonlama maliyetlerindeki
artışla birlikte hem ticari hem bireysel kredi faiz oranlarında yukarı
yönlü bir seyir izlenmiştir. TL ticari kredi büyümesindeki güçlü seyrin ve yabancı
para (YP) kredi büyümesindeki düşük seviyenin etkisiyle kredi kompozisyonu
Türk lirası (TL) lehine gelişmektedir. Bireysel kredilere yönelik alınan ilave
makroihtiyati tedbirlerle bireysel kredi kartı (BKK) ve kredili mevduat hesabı
(KMH) büyümesi yavaşlamıştır.
Bankacılık sektörünün aktif kalitesi görünümü sınırlı bir bozulmaya işaret ederken
bireysel kredilerde risk artışı yavaşlamıştır. Bu gelişmede ihtiyaç kredisi
ve bireysel kredi kartına (BKK) yönelik yapılandırma düzenlemelerinin önemli etkisi
olmuştur. Küçük ve orta büyüklükteki işletme (KOBİ) kredilerinde tahsili gecikmiş
alacak (TGA) oranları artış eğilimini korurken ticari kredilerin genel
risk görünümü bireysel kredilerden olumlu yönde ayrışmaktadır. Yakın dönemde hem
bireysel hem de ticari segmentte yeni TGA ilavelerinde yavaşlama izlenirken,
TGA'dan yapılan tahsilatlar da bir miktar artmıştır. Kredi riskinin banka bilançoları
üzerindeki etkileri sınırlı kalmakta ve bankacılık sektörü ihtiyatlı duruşunu
yüksek karşılık politikası ile korumaktadır.
Sıkı finansal koşulların etkisiyle reel sektörün borçluluğu tarihsel ortalamasının
altında kalmaya devam etmektedir. Firmaların yurt dışı borç yenilemeleri jeopolitik
risklere ve küresel finansal koşullardaki belirsizliklere rağmen güçlü
seyretmektedir. Reel sektörün finansal kaldıraç oranı ve YP açık pozisyonun ihracata
oranı tarihsel ortalamalarının altındadır. YP krediler büyük ölçekli firmalarda
yoğunlaşırken, TL finansman tabana yaygın bir görünüme sahiptir. Reel sektörün
finansal varlıklarında TL'nin payı ağırlığını korurken, fon hesaplarındaki
büyüme devam etmiştir. Halka açık firmaların kârlılık ve likidite durumuna ilişkin
göstergelerde ise bir miktar gerileme görülmüştür.
Makroihtiyati düzenlemeler hanehalkı borçluluğunda dengeleyici bir etkiye sahiptir.
Hanehalkı finansal borç kompozisyonunda kısa vadeli ve teminatsız kredilerin
payındaki artış eğilimi dururken, konut kredisi büyümesi bir miktar hızlanmıştır.
Yakın dönemde alınan makroihtiyati tedbirlerin katkısıyla BKK ve KMH bakiye
ve limit büyümeleri yavaşlamaktadır. Hanehalkı varlıklarında TL mevduat tercihi
öne çıkarken, değerli metal fiyatlarındaki hızlı yükseliş YP mevduat kompozisyonunda
kıymetli maden hesaplarının payının artmasına neden olmuştur. Hanehalkının
menkul kıymet yatırım fonu ve bireysel emeklilik fonları gibi alternatif finansal
varlıklar ile tasarruflarını çeşitlendirme eğilimi devam etmektedir.
Jeopolitik gelişmelerle birlikte sistemin fonlama ihtiyacında dalgalı bir seyir
izlenirken, TCMB'nin likidite adımlarıyla piyasa faizlerinin politika duruşuyla
uyumu korunmuştur. Mevduat hesaplarında TL tercihi güçlü seyretmiş, YP mevduata
yönelim ise sınırlı kalmıştır. Bankacılık sektörünün likit varlıklarındaki güçlü
görünüm devam ederken, alternatif likidite göstergeleri de sektörün sağlam
likidite pozisyonunu teyit etmektedir. Likit aktif oranı tarihsel ortalamasının
belirgin üzerinde seyrederken, likidite karşılama oranının (LKO) yasal sınırların
üzerinde kalması, bankaların kısa vadeli nakit çıkışlarını karşılama kapasitesinin
güçlü olduğuna işaret etmektedir. Ayrıca, bankaların aktif ve pasifleri
arasındaki vade uyumsuzluğu azalırken bankacılık hesaplarından kaynaklanan faiz
riski standart rasyosu tüm bankalarda asgari oranın üzerindedir.
Bankaların yurt dışı finansman koşullarındaki olumlu görünüm korunurken jeopolitik
risklerin yurt dışı borçlanma koşullarına etkisi sınırlıdır. Bankacılık sektörünün
dış borç yenileme oranları yüksek kalmaya devam etmektedir. Jeopolitik gelişmelere
karşın, ülke riski primindeki artışın sınırlı kalması yaşanabilecek
oynaklıklara karşı bankacılık sektörünü desteklemektedir. Nitekim, yılın ikinci
çeyreğinde yapılan sendikasyon kredi işlemlerinde maliyetler bir miktar gerilerken
yenileme oranları yüzde 100'ün üzerinde gerçekleşmiştir.
Bankalar kârlılık ve sermaye benzeri borçlanma araçları kanalıyla sermaye yeterliliklerini
desteklemeyi sürdürmektedir. Mart ayından itibaren artan fonlama maliyetleri
net faiz marjındaki yükselişi yavaşlatmıştır. Kredi risk maliyetleri kârlılık
üzerinde aşağı yönlü etkide bulunurken, ücret ve komisyon gelirleri sektör
kârlılığını desteklemektedir. Sermaye yeterlilik rasyosuna ilişkin geçici esnekliklerin
kaldırılmasına ve mart ayında TL DİBS faizlerindeki artışa rağmen
bankaların sermaye yeterlilik oranları yasal sınırların üzerinde ve uzun dönem
ortalamasına yakın seyretmektedir. Sermaye tamponlarının yanında ihtiyari olarak
ayrılan serbest karşılıklar, bankaların zarar karşılama kapasitesini desteklemeye
devam etmiştir.
Yatırım fonlarına ve alternatif finansman kanallarına yönelim banka dışı finansal
kuruluşların sistemdeki ağırlığını artırmaktadır. Alternatif finansman modellerinin
yaygınlaşması ve yatırım araçlarının çeşitlenmesi finansal sistemin derinleşmesine
ve tasarrufların etkin dağılımına katkıda bulunmaktadır. Bu gelişme
banka dışı finansal kesimin reel ekonomi, bankacılık sektörü ve finansal piyasalarla
olan bağlantılılığını artırmakta, bu kuruluşların finansal istikrar kapsamında
takibi önemli hale gelmektedir.
Raporun tamamı:
https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/TR/TCMB+TR/Main+Menu/Yayinlar/Raporlar/Finansal+Istikrar+Raporu/2026/Sayi+42
Önemli Not: Bu haberde ilişkili internet sitesine link bulunmaktadır.
Kullanıcılarımızın habere erişmek için Manşet'in üst kısmında yer alan linki tıklamaları yeterlidir.
-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -