Ekonomi

Mastercard Signals raporuna göre, yapay zekâ destekli ticaretin geleceğini teknoloji değil, güven belirleyecek

Mastercard'ın Güveni Kodlamak: Yapay Zekâ Tabanlı Dünyada Niyet, Rıza ve Kontrol
Yarışı başlıklı yeni Signals raporu, yapay zekâ asistanlarının tüketiciler ve
işletmeler adına araştırma yapmanın ve öneriler sunmanın ötesine geçerek karar
verdiği ve işlem gerçekleştirdiği yeni ticaret dönemini inceliyor.

Rapora göre yapay zekâ asistanlı ticaretin büyümesinin önündeki temel engel artık
teknolojik yeterlilik değil, kullanıcıların karar ve ödeme yetkisini bu sistemlere
devretme konusundaki güveni. Bu nedenle yapay zekâ asistanlı ticaretin yaygınlaşması,
yapay zekâ asistanlarının kimliğinin doğrulanabildiği, kullanıcı niyetinin
açık biçimde kaydedildiği, verilen yetkinin sınırlandırılabildiği ve gerektiğinde
geri alınabildiği bir güven mimarisine bağlı olacak.

Tüketiciler desteğe açık, tam özerkliğe temkinli
Yapay zekânın tercihler ve bütçe doğrultusunda satın alınacak ürünü seçmesine, ödemenin
tüketici tarafından onaylanması koşuluyla izin verebileceğini söyleyenlerin
oranı yüzde 32'ye ulaşıyor. Ancak önceden belirlenmiş kurallar bulunsa bile
satın alma işlemini tamamen otonom biçimde gerçekleştirme yetkisini yapay zekâya
vermeye hazır olanların oranı yüzde 9'da kalıyor.

2030'a kadar 5 trilyon dolarlık küresel potansiyel
Yapay zekâ asistanlı ticaret henüz gelişiminin ilk aşamalarında olmasına rağmen
önemli bir ekonomik potansiyel taşıyor. Rapora göre yapay zekâ asistanlarının desteklediği
küresel tüketici harcamalarının 2030'a kadar 3 ila 5 trilyon dolara
ulaşması bekleniyor. İşletmeler arası işlemlerde ise bu büyüklüğün üç katına kadar
çıkabileceği öngörülüyor.

Buna karşılık yapay zekâ asistanları aracılığıyla gerçekleştirilen işlemler bugün
küresel e-ticaret hacminin yalnızca yüzde 0,4'ünü, işlem değerinin ise yüzde
0,2'sini oluşturuyor. Rapora göre pazar potansiyeli ile mevcut kullanım arasındaki
bu fark, güven, kimlik doğrulama, yetkilendirme, üye işyeri kabulü ve işlem
güvenliği alanlarında güçlü altyapılar kurulması gerektiğini gösteriyor.

Güven, ödeme anından önce kurulacak
Bu değişim, kullanıcı niyeti ile ödemenin gerçekleştirilmesi arasında yeni bir güven
katmanı oluşturulmasını gerekli kılıyor. Bu katman, para hareket etmeden
önce işlemi kimin gerçekleştirdiğini, kullanıcının hangi eylemlere izin verdiğini
ve harcama limiti, zaman aralığı, ürün kategorisi veya üye işyeri gibi hangi
sınırların geçerli olduğunu doğrulayabiliyor. Yapay zekâ asistanının faaliyetlerinin
kayıt altına alınması ise olası anlaşmazlıklarda denetlenebilir bir işlem
geçmişi sağlıyor. Teknoloji platformlarının ise yapay zekâ asistanının kimliğini
ve kullanıcı onayını doğrulayabilmesi, tüketicilere verilen yetkiyi değiştirme
veya durdurma imkânı sunması gerekiyor. Sorumluluk, itiraz ve uyuşmazlıkların
çözümü konusunda ekosistemdeki tüm tarafların ortak ve anlaşılır kurallar geliştirmesi,
yapay zekâ asistanlı ticarete duyulan güvenin temel koşulları arasında
yer alıyor.

Mastercard güvenli yetkilendirme altyapısını geliştiriyor
Mastercard, kimlik doğrulama, siber güvenlik, tokenizasyon, ödeme güvenliği ve küresel
ağ yetkinliklerini yapay zekâ asistanlı ticaretin ihtiyaçlarına uyarlıyor.
Mastercard Agent Pay, yapay zekâ asistanlarına özel tokenlar, Doğrulanabilir
Niyet ve asistan kimliği çözümleri, kullanıcı tarafından verilen yetkinin tanımlanmasını,
doğrulanmasını ve işlem boyunca uygulanmasını sağlamayı amaçlıyor.

Mastercard Yapay Zekâ ve Veri Başkanı Greg Ulrich konuyla ilgili şunları söyledi:
Yapay zekâ asistanlı ticaret ancak üç unsur birlikte ölçeklendiğinde işler: İşlemleri
mümkün kılan ödemeler, bu işlemleri güvenceye alan güven ve güvenlik ile
onları daha akıllı ve kişisel hâle getiren yapay zekâ destekli hizmetler. Mastercard,
gelişmekte olan yetkinlikleri gerçek dünya uygulamalarına dönüştürmek için
ağından güç alarak bu üç alandaki çalışmalarını da hızlandırıyor.

Rapor, yapay zekâ asistanlı ticaretin geleceğini yalnızca yapay zekâ asistanlarının
ne kadar bağımsız hareket edebildiğinin belirlemeyeceği sonucuna varıyor. Yeni
dönemin başarısı, kullanıcıların anlayabildiği açık yetkilendirme modellerine,
güvenli ve birlikte çalışabilir altyapılara, görünür kontrol mekanizmalarına
ve etkili itiraz süreçlerine bağlı olacak.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -