Ekonomi

PAGEV Sıfır atık için sıfır sanayi değil, sıfır israf, tam geri dönüşüm

Tek kullanımlık plastiklerle ilgili düzenleme taslağını değerlendiren Türk Plastik
Sanayicileri Araştırma, Geliştirme ve Eğitim Vakfı (PAGEV), bilimsel yaşam döngüsü
analizlerine dayanmayan yasakçı yaklaşımın çevreye beklenen faydayı sağlamayacağı,
sanayi yatırımlarını riske atacağı ve tüketici maliyetlerini artıracağı
uyarısında bulundu. PAGEV'in değerlendirmesine göre taslak düzenleme mevcut
haliyle yürürlüğe girerse, son 40 yılda oluşan yaklaşık 10 milyar dolarlık makine,
kalıp, tesis ve üretim altyapısı yatırımı doğrudan risk altına girecek, tek
kullanımlık plastik ürün grubunda yaklaşık 35 bin kişi doğrudan, bağlantılı sektörlerle
birlikte ise 100 bin kişiye ulaşan istihdam etkilenebilecek.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan Tek Kullanımlık
Plastiklere İlişkin Yönetmelik Taslağı kapsamında plastik çatal, bıçak,
kaşık, tabak, pipet, içecek karıştırıcıları, tek kullanımlık gıda kaplarına,
içecek bardaklarına, kapaklarına, kargo poşetlerine, köpük ambalajlar, benzeri
tek kullanımlık ürünlere hatta biyobozunur plastiklere yönelik piyasaya arz kısıtlamalarının
gündeme gelmesi üzerine PAGEV, düzenlemeye ilişkin kapsamlı bir değerlendirme
yaptı.

PAGEV, çevre hedeflerini, Sıfır Atık vizyonunu ve döngüsel ekonomiyi desteklediklerini
vurgulayarak, bu hedeflere bilimsel verilere dayanmayan yasaklarla değil,
geri dönüşümü esas alan akıllı politikalarla ulaşılabileceğini belirtti.

PLASTİK OLMAYAN HER ÜRÜN DAHA ÇEVRECİ DEĞİLDİR
PAGEV Yönetim Kurulu Başkanı Yavuz Eroğlu, tek kullanımlık ürünlere ilişkin tartışmalarda
ürünün hangi malzemeden üretildiğinden çok, yaşam döngüsü boyunca oluşturduğu
çevresel etkinin dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Eroğlu, şu değerlendirmede bulundu:
Plastik olmayan her ürün otomatik olarak daha çevreci değildir. Bilimsel yaşam
döngüsü analizleri dikkate alınmadan getirilecek yasaklar sanayiyi zayıflatır,
istihdamı tehdit eder, tüketici fiyatlarını artırır ve çevreye beklenen faydayı
sağlamaz. Çevre politikalarında doğru soru 'neyi yasaklayalım' değil, 'nasıl daha
az tüketelim, nasıl daha çok toplayalım ve nasıl daha fazla geri dönüştürelim'
olmalıdır.

TÜRKİYE'NİN 10 MİLYAR DOLARLIK YATIRIMI RİSK ALTINDA
PAGEV'in değerlendirmesine göre taslak düzenleme mevcut haliyle yürürlüğe girerse,
son 40 yılda oluşan yaklaşık 10 milyar dolarlık makine, kalıp, tesis ve üretim
altyapısı yatırımı doğrudan risk altına girecek.

Sektör verilerine göre yalnızca tek kullanımlık plastik ürün grubunda yaklaşık 35
bin kişi doğrudan, bağlantılı sektörlerle birlikte ise 100 bin kişiye ulaşan
istihdam etkilenebilecek. Bu durumun yaklaşık 400 bin kişiyi kapsayan sosyal bir
etki oluşturabileceği belirtiliyor.

Ayrıca plastik ürünlerin yerine önerilen alternatiflerin önemli bölümünün daha yüksek
maliyetli olduğu, özellikle kâğıt pipetlerin plastik pipetlere göre 5 ila
7 kat, bambu ve ahşap ürünlerin ise büyük ölçüde ithalata bağlı olması nedeniyle
tüketici fiyatlarını artırabileceği ifade edildi. Açıklamada, Paket servis,
hazır yemek, su, süt, yoğurt, peynir, zeytin, kahve, ayran, meyve-sebze reyonları
ve hızlı tüketim ürünleri bu maliyet artışından doğrudan etkilenecektir. Bugün
vatandaşın günlük hayatında sık kullandığı bu ürünlerde ambalaj maliyetinin
artması, raf fiyatlarına ve hizmet bedellerine yeni bir enflasyon baskısı olarak
yansıyacaktır. Enflasyonla mücadelenin en önemli gündem olduğu bir dönemde,
bilimsel ve ekonomik etki analizi yapılmadan getirilecek yasaklar, vatandaşın su,
kahve, yemek, peynir, süt ve paket servis maliyetlerini artıracak, dar gelirli
kesimler üzerinde yeni bir yük oluşturacaktır. denildi.

BİLİMSEL RAPOR FARKLI SONUÇ ORTAYA KOYDU
PAGEV tarafından kamuoyuyla paylaşılan ve uluslararası standartlara göre PAGEV'in
İtalyan paydaşı Promo tarafından hazırlanan Sofra Gereçlerinin Gıda Maddeleriyle
Birlikte Kullanımına Dair Karşılaştırmalı Yaşam Döngüsü Analizi (LCA) raporu
ise tek kullanımlık ürünlere ilişkin tartışmalara bilimsel bir bakış açısı
getiriyor.

Uluslararası bağımsız kuruluş tarafından doğrulanan rapora göre, aynı kullanım amacı
için değerlendirildiğinde ekseriyetle kâğıt ve biyoplastik alternatiflerin
karbon ayak izi, plastik ürünlerden daha yüksek olabiliyor.

Raporda 1000 adet tabak üzerinden yapılan hesaplamada polipropilen (PP) tabağın
karbon ayak izi 56,6 kilogram CO2 eşdeğeri olarak hesaplanırken, selüloz/kâğıt
tabaklarda bu değer 97,2 kilogram CO2, PLA tabaklarda ise 87,9 kilogram CO? seviyesinde
gerçekleşti.

SORUN PLASTİK DEĞİL, GERİ DÖNÜŞMEYEN ÜRÜNLER
PAGEV'e göre çevre politikalarının odağında malzeme yasakları değil, geri dönüşüm
altyapısının güçlendirilmesi yer almalı.

Yavuz Eroğlu, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
Sorun plastiğin varlığı değil, geri dönüşmeyen ürünler, yetersiz toplama altyapısı,
yanlış atık yönetimi ve israftır. Türkiye çevresel hedeflerine sanayisini
durdurarak değil, sanayisini dönüştürerek ulaşabilir. Sıfır Atık, sıfır sanayi
değil, sıfır israf ve tam geri dönüşüm anlayışıdır.

PAGEV'DEN ÇÖZÜM ÖNERİLERİ
PAGEV, yönetmelik taslağı yerine geri dönüşüm odaklı bir dönüşüm modeli önererek
şu başlıklara dikkat çekti:
- Geri dönüştürülemeyen ürünlerde bilimsel kriterlere göre kademeli kısıtlama,
- Geri dönüştürülebilir ürünlerin desteklenmesi,
- Geri dönüştürülmüş ham madde kullanımının teşvik edilmesi,
- Depozito İade Sistemi ile ayrı toplama ve geri dönüşüm altyapısının güçlendirilmesi,
- Tüketicilerin bilimsel veriler doğrultusunda bilinçlendirilmesi,
- Türkiye'nin üretim yapısına uygun, sanayiyle birlikte geliştirilecek uygulanabilir
bir mevzuat hazırlanması.

COP31 ÖNCESİ TÜRKİYE'YE YAKIŞAN MODEL
PAGEV, Avrupa Birliği uygulamalarının da tek tip yasaklardan oluşmadığını, birçok
ülkede geri dönüşüm, geri dönüştürülmüş içerik kullanımı, üretici sorumluluğu
ve depozito sistemlerinin ön plana çıktığını belirterek, Avrupa'nın ikinci büyük
üreticisi ve bu ürünlerde en büyük ihracatçısı olan Türkiye'nin de benzer şekilde
çevre hedefleri ile sanayi rekabetçiliğini birlikte koruyan bir model geliştirmesi
gerektiğini vurguladı.


-iDeal Haber Merkezi-
- twitter.com/iDealDataHaber // www.idealdata.com.tr -