EUR/USD paritesinin parametreleri nelerdir?
EUR/USD paritesinin parametreleri nelerdir?
EUR/USD paritesi, dünyanın en büyük iki ekonomisi olan Avrupa Birliği ve Amerika Birleşik Devletleri'nin para birimleri arasındaki değişim oranını temsil eder. Forex piyasasının günlük işlem hacmi 7 trilyon doların düzeyinde tahmin edilirken, Euro/Dolar paritesi bu hacmin yaklaşık %25–30'unu tek başına oluşturur.
Paritenin Yönünü Tayin Eden Temel Faktörler
Parite, basit bir ifadeyle bir pay/payda gibidir. Bir tarafın ekonomik göstergeleri güçlendiğinde, parite o yöne doğru meyil eder:
1. Faiz Diferansiyeli
Yatırımcılar her zaman daha yüksek getiri (faiz) sunan para birimine yönelir. Eğer FED faiz artırırken ECB sabit kalırsa, sermaye ABD'ye akar ve parite düşer (Dolar değer kazanır).
2. Enflasyon Oranları
Yüksek enflasyon, bir para biriminin satın alma gücünü aşındırır. Ancak günümüz piyasasında yüksek enflasyon, merkez bankalarının faiz artıracağı beklentisini doğurduğu için kısa vadede o para birimine talep yaratabilir.
3. Risk İştahı ve Jeopolitik Durum
Dolar, küresel kriz anlarında "güvenli liman" kabul edilir. Belirsizlik dönemlerinde parite genellikle aşağı yönlü (Dolar lehine) hareket eder.
EUR/USD Yükseliyorsa (Boğa Piyasası): Piyasa ya Avrupa ekonomisinin ABD'den daha hızlı toparlandığını fiyatlıyordur ya da FED'in faiz indirim döngüsüne gireceğini öngörüyordur.
EUR/USD Düşüyorsa (Ayı Piyasası): ABD ekonomisindeki veriler (Tarım Dışı İstihdam gibi) beklenenden güçlü gelmiştir veya ECB, Euro bölgesindeki resesyon riskine karşı daha temkinli/güvercin bir duruş sergiliyordur.
FED vs. ECB: Para Politikası Hedefleri
Parite üzerindeki en büyük belirleyici, merkez bankalarının para politikası ayrışması ve hedefleridir.
| Kriter | Federal Reserve (FED) | Avrupa Merkez Bankası (ECB) | Pariteye Etkisi |
|---|---|---|---|
| Öncelik | Maksimum İstihdam + Fiyat İstikrarı | Sadece Fiyat İstikrarı (Enflasyon Hedefi) | Öncelikler Euro'yu avantajlı kılar |
| Sıkılaşma (Şahin) | Faizleri artırır, piyasadan likiditeyi çeker. | Faizleri artırır, varlık alımlarını azaltır. | Hangisi daha agresifse o para birimi değer kazanır. |
| Gevşeme (Güvercin) | Faiz indirir, ekonomiyi canlandırır. | Faiz indirir, piyasaya Euro sürer. | Hangisi daha çok gevşeme yönünde hareket alırsa o para birimi değer kaybeder. |
Parite hareketlerinin global ekonomiye etkileri
EUR/USD sadece bir yatırım aracı değil, küresel ticaretin fiyatlama birimidir.
- Emtia Piyasalarına Etkisi: Petrol ve altın gibi emtialar dolar cinsinden fiyatlandığı için, EUR/USD paritesindeki hareketler dolaylı olarak enerji maliyetlerini ve küresel enflasyonu etkiler.
- Dış Ticaret Etkisi: Euro'nun Dolar karşısında aşırı değer kazanması, Avrupalı ihracatçıların (örneğin Alman otomotiv devleri) ürünlerini ABD pazarında pahalı hale getirir. Bu durum, ECB'nin müdahale sinyali vermesine neden olabilir.
- Rezerv Para Statüsü: Dünyadaki merkez bankası rezervlerinin yaklaşık %60'ı Dolar, %20'si Eurodan oluşur.
2025 Yılı 3.Çeyrek Kar-Zarar Oranı: %50-%50
